Οι διαδηλωτές επέστρεψαν στην πλατεία Συντάγματος, την 1η Μαΐου, μια ανησυχητική υπενθύμιση των πιέσεων που αντιμετωπίζει η κυβέρνηση συνεργασίας στην Ελλάδα, καθώς προσπαθεί να εκπληρώσει τους όρους του μνημονίου. Αυτές οι προκλήσεις απλά θα ενταθούν αν η οικονομία παραμείνει κολλημένη στην ύφεση. Πώς, διαφαίνονται λοιπόν οι τάσεις για οικονομική ανάκαμψη στον ελληνικό ορίζοντα;
Στο κέντρο της Αθήνας υπάρχουν ορισμένες ενθαρρυντικές ενδείξεις: oι διαδηλώσεις μειώθηκαν, υπάρχει αρκετός κοσμός ξανά στην Ερμού, νέα καταστήματά έχουν ανοίξει στο Κολωνάκι όπου τα ενοίκια έχουν πέσει αισθητά, εστιατόρια γεμίζουν και πάλι. Συνολικά, η εμπιστοσύνη της χώρας έχει αυξηθεί από το χαμηλό τον περασμένο Ιουνίου του, όταν οι φόβοι για το Grexit από το ευρώ ήταν στο αποκορύφωμά τους.
Τουριστικές κρατήσεις για την κρίσιμη καλοκαιρινή περίοδο είναι σε καλά επίπεδα. Οι εργασίες στους αυτοκινητόδρομους, που είχαν ανασταλεί για δύο χρόνια, ξανάρχισαν τον Απρίλιο. Η ρευστότητα επιστρέφει σε μια οικονομία όπου η πίστωση φαντάζει απατηλή.
Η κυβέρνηση έχει κάνει την αρχή - αποπληρώνει χρήματα που χρωστάει σε προμηθευτές, ποσό άνω του 4% του ΑΕΠ στα τέλη του 2013. Οι τραπεζικές καταθέσεις νοικοκυριών και επιχειρήσεων, που είχαν μειωθεί κατά 37% από τα τέλη του 2009 μέχρι τον περσινό Ιούνιο, έχουν αυξηθεί κατά 9%.
Η ανάκαμψη πρέπει να έρθει αργά ή γρήγορα: το ΑΕΠ έχει μειωθεί κατά 20% από το 2007! Η δοκιμασίες δεν έχουν τελειώσει ωστόσο. Η παραγωγή αναμένεται να μειωθεί περαιτέρω κατά 4,4% το τρέχον έτος, κυρίως λόγω της λιτότητας. Όμως, τα μέτρα έχουν φέρει αποτέλεσμα. Το πρωτογενές έλλειμμα της κυβέρνησης (δηλαδή, πριν από τις πληρωμές τόκων) θα μηδενιστεί το 2013, έχει ήδη πέσει στο 1% του ΑΕΠ το 2012 από 10,5% το 2009. Ο Γιάννης Στουρνάρας, ο υπουργός Οικονομικών, λέει ότι είναι εφικτό για την κυβέρνηση να εμφανίσει πρωτογενές πλεόνασμα 4,5% του ΑΕΠ το 2016.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προβλέπει μικρή επιστροφή στην ανάπτυξη, από 0,6% το 2014, παρά τη συνεχιζόμενη αντίσταση από τις πολιτικές λιτότητας. Πολλά εξαρτώνται από τις τράπεζες. H ανακεφαλαιοποίηση τους, η οποία κατέστη απαραίτητη λόγω των σοβαρών ζημιών στις εκμεταλλεύσεις τους από ομόλογα του Ελληνικού Δημοσίου με την αναδιάρθρωση του χρέους του περασμένου έτους, έχει τώρα ολοκληρωθεί.
Οι καταναλωτές προφανώς δεν αναμένεται να είναι οι πρωτοπόροι. Το ποσοστό ανεργίας έχει φτάσει το 27,2%, το υψηλότερο στην Ευρώπη. Οι αμοιβές έχουν μειωθεί σημαντικά μετά την περικοπή κατά 22% του κατώτατου μισθού (32% για τους νέους εργαζόμενους) και μια μεγάλη μεταρρύθμιση της αγοράς εργασίας που επέτρεψε σε εργοδότες να διαπραγματεύονται άμεσα με το προσωπικό τους. Τα χαμηλότερα εισοδήματα συμπιέζονται από τους υψηλότερους φόρους, κυρίως διότι η διάχυτη φοροδιαφυγή αυξάνει την επιβάρυνση για όσους πληρώνουν.
Αυτό που θα μπορούσε να βελτιώσει το σκηνινό είναι μια απότομη αύξηση των ξένων επενδύσεων. Αλλά η Ελλάδα εξακολουθεί να είναι ένα επικίνδυνο μέρος για τους ξένους. Ένα εμπόδιο είναι το νομικό σύστημα, το οποίο σημαίνει ότι οι επενδυτές μπορεί να κολλήσουν στα δικαστικά γρανάζια για χρόνια. Η ελληνική γραφειοκρατία είναι ένας άλλος πονοκέφαλος.
Ορισμένες αδυναμίες αντιμετωπίζονται. Οι εξαγωγικές διαδικασίες απλουστεύονται, με τη μείωση κατά το ήμισυ του αριθμού των ημερών που τα εμπορεύματα παραμένουν στα λιμάνια. Ο χρόνος που απαιτείται για ένα πλοίο να νηολογηθεί έχει κοπεί από επτά μήνες σε δέκα ημέρες. Στις 28 Απριλίου, το κοινοβούλιο υπερψήφισε την απόλυση 15.000 δημοσίων υπαλλήλων μέχρι το τέλος του 2014. Θα αντικατασταθούν από νέους, πτυχιούχους.
Η λυδία λίθος θα είναι το πρόγραμμα ιδιωτικοποιήσεων, το οποίο έχει μικρότερη σημασία για τα έσοδα που θα φέρει από ότι για την ευρύτερη του σημασία ως προς το άνοιγμα της οικονομίας. Ο αρχικός στόχος των € 50 δισεκατομμυρίων έχει μειωθεί στο μισό και το πρόγραμμα μαστίζεται από καθυστερήσεις και οπισθοδρομήσεις. Η πώληση της συμμετοχής στον ΟΠΑΠ, το μονοπώλιο τυχερών παιχνιδιών, συνήφθη την 1η Μαΐου. Δεδομένου ότι αυτό έπρεπε να σηματοδοτήσει ένα νέο ξεκίνημα, ήταν απογοητευτικό το γεγονός ότι υπήρχε μόνο μία έγκυρη προσφορά.
Η ελληνική οικονομία βρίσκεται σε επισφαλές σημείο. Παρά τις έρευνες που δείχνουν μια ανάκαμψη της εμπιστοσύνης, πολλές επιχειρήσεις εξακολουθούν να είναι απαισιόδοξες. Αυτή η απαισιοδοξία μπορεί να γίνει και πραγματικότηα. Η ελληνική κοινωνία, που αγωνίζεται με ένα ποσοστό ανεργίας των νέων σχεδόν στο 60%, φθάνει στα όρια της σχετικά με το πόσο πόνο που μπορεί να αντέξει.
Δημοσίευση σχολίου